„Wrażenia chłopa z Kielecczyzny w podróży na wojnę rosyjsko- japońską”

„Wrażenia chłopa z Kielecczyzny w podróży na wojnę rosyjsko- japońską” – prelekcja prof. Wiesław Caban

Opisanie tej podróży pochodzi z pamiętników chłopa spod Staszowa: Jana Szmigiela (tam urodzonego i zmarłego w roku 1955).

W pamiętniku opisane są warunki bytowania chłopów zamieszkujących te tereny i ich wojenne losy. Po śmierci autora pamiętników, rodzina wywędrowała z Polski, zabierając pamiętniki.

Józef Szmigiel ukończył 3 klasy podstawowej szkoły elementarnej, dużo czytał, także prasę – „Gazetę Świąteczną”. Po roku 1890 poszedł na 5 lat do wojska carskiego. Skoszarowany był w tym czasie, w Pińczowie, zwolniony po 1905 roku ze względu na wiek i zakończoną wojnę. Z pamiętnika wywnioskowano, że był człowiekiem spostrzegawczym, opisał głównie życie ojca, który służył w wojsku 15 lat. Po poborze żona towarzyszyła mu do Żytomierza, potem wróciła do Kazimierzy Wielkiej, a on dalej służył . Rodzina otrzymała wiadomość że zginął na wojnie. Żona wyszła za mąż i miała w drugim związku dwoje dzieci, poprzednio 3 dzieci. Gdy niespodziewanie wrócił z wojska rzekomo zabity mąż – rodzina w całości żyła zgodnie.

Następnym pamiętnikarzem był Kazimierz Szmigiel, który poszedł do wojska z żoną aż na Krym.  Żona zapadła na zdrowiu i wróciła do Kazimierzy Wielkiej. Ten autor pamiętnika był lepiej wykształcony i ciekaw życia. Wędrując przez Rosję trafił do Kijowa, którym się zachwycił, zafascynowało go elektryczne oświetlenia miasta, bogate cerkwie. Podobne wrażenia miał, gdy forsował Ural koleją transsyberyjską. Zachwyciła go ludność ubrana bardzo kolorowo, ich ubrania haftowane srebrnymi monetami i złote w słońcu góry. Na etapach gdy był odpoczynek dostrzegł na ścianach wydrapane daty 1861, 1863, 1866. Ta ostatnia data dotyczyła powstania Polaków na Syberii, krwawo stłumionego w 1866 r. Listy Szmigiela  opublikowano częściowo.

W Polsce wydana była książka Igora Newerly pt.” Wzgórze błękitnego snu” opisująca trakt wędrujących rodaków po Syberii. Zasłużony dla poznania Syberii, był polski badacz Dybowski, który nie uznał teorii Darwina i potępił polskie powstanie na Syberii 1866r.

Za ciekawą prelekcję dziękujemy i oczekujemy następnych.

Opisane wrażenia podaje Halinka Główkowska

Zdjęcia: Weroniki Czerw

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *