{"id":6163,"date":"2022-03-23T15:31:36","date_gmt":"2022-03-23T14:31:36","guid":{"rendered":"https:\/\/www.sutw-kielce.pl\/?p=6163"},"modified":"2022-03-23T16:14:19","modified_gmt":"2022-03-23T15:14:19","slug":"wrazenia-chlopa-z-kielecczyzny-w-podrozy-na-wojne-rosyjsko-japonska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sutw-kielce.pl\/?p=6163","title":{"rendered":"\u201eWra\u017cenia ch\u0142opa z Kielecczyzny w podr\u00f3\u017cy na wojn\u0119 rosyjsko- japo\u0144sk\u0105\u201d"},"content":{"rendered":"\n

\u201eWra\u017cenia ch\u0142opa z Kielecczyzny w podr\u00f3\u017cy na wojn\u0119 rosyjsko- japo\u0144sk\u0105\u201d – prelekcja prof. Wies\u0142aw Caban<\/p>\n\n\n\n

Opisanie tej podr\u00f3\u017cy pochodzi z pami\u0119tnik\u00f3w ch\u0142opa spod Staszowa: Jana Szmigiela (tam urodzonego i zmar\u0142ego w roku 1955).<\/p>\n\n\n\n

W pami\u0119tniku opisane s\u0105 warunki bytowania ch\u0142op\u00f3w zamieszkuj\u0105cych te tereny i ich wojenne losy. Po \u015bmierci autora pami\u0119tnik\u00f3w, rodzina wyw\u0119drowa\u0142a z Polski, zabieraj\u0105c pami\u0119tniki.<\/p>\n\n\n\n

J\u00f3zef Szmigiel uko\u0144czy\u0142 3 klasy podstawowej szko\u0142y elementarnej, du\u017co czyta\u0142, tak\u017ce pras\u0119 – \u201eGazet\u0119 \u015awi\u0105teczn\u0105\u201d. Po roku 1890 poszed\u0142 na 5 lat do wojska carskiego. Skoszarowany by\u0142 w tym czasie, w Pi\u0144czowie, zwolniony po 1905 roku ze wzgl\u0119du na wiek i zako\u0144czon\u0105 wojn\u0119. Z pami\u0119tnika wywnioskowano, \u017ce by\u0142 cz\u0142owiekiem spostrzegawczym, opisa\u0142 g\u0142\u00f3wnie \u017cycie ojca, kt\u00f3ry s\u0142u\u017cy\u0142 w wojsku 15 lat. Po poborze \u017cona towarzyszy\u0142a mu do \u017bytomierza, potem wr\u00f3ci\u0142a do Kazimierzy Wielkiej, a on dalej s\u0142u\u017cy\u0142 . Rodzina otrzyma\u0142a wiadomo\u015b\u0107 \u017ce zgin\u0105\u0142 na wojnie. \u017bona wysz\u0142a za m\u0105\u017c i mia\u0142a w drugim zwi\u0105zku dwoje dzieci, poprzednio 3 dzieci. Gdy niespodziewanie wr\u00f3ci\u0142 z wojska rzekomo zabity m\u0105\u017c \u2013 rodzina w ca\u0142o\u015bci \u017cy\u0142a zgodnie.<\/p>\n\n\n\n

Nast\u0119pnym pami\u0119tnikarzem by\u0142 Kazimierz Szmigiel, kt\u00f3ry poszed\u0142 do wojska z \u017con\u0105 a\u017c na Krym.  \u017bona zapad\u0142a na zdrowiu i wr\u00f3ci\u0142a do Kazimierzy Wielkiej. Ten autor pami\u0119tnika by\u0142 lepiej wykszta\u0142cony i ciekaw \u017cycia. W\u0119druj\u0105c przez Rosj\u0119 trafi\u0142 do Kijowa, kt\u00f3rym si\u0119 zachwyci\u0142, zafascynowa\u0142o go elektryczne o\u015bwietlenia miasta, bogate cerkwie. Podobne wra\u017cenia mia\u0142, gdy forsowa\u0142 Ural kolej\u0105 transsyberyjsk\u0105. Zachwyci\u0142a go ludno\u015b\u0107 ubrana bardzo kolorowo, ich ubrania haftowane srebrnymi monetami i z\u0142ote w s\u0142o\u0144cu g\u00f3ry. Na etapach gdy by\u0142 odpoczynek dostrzeg\u0142 na \u015bcianach wydrapane daty 1861, 1863, 1866. Ta ostatnia data dotyczy\u0142a powstania Polak\u00f3w na Syberii, krwawo st\u0142umionego w 1866 r. Listy Szmigiela  opublikowano cz\u0119\u015bciowo.<\/p>\n\n\n\n

W Polsce wydana by\u0142a ksi\u0105\u017cka Igora Newerly pt.\u201d Wzg\u00f3rze b\u0142\u0119kitnego snu\u201d opisuj\u0105ca trakt w\u0119druj\u0105cych rodak\u00f3w po Syberii. Zas\u0142u\u017cony dla poznania Syberii, by\u0142 polski badacz Dybowski, kt\u00f3ry nie uzna\u0142 teorii Darwina i pot\u0119pi\u0142 polskie powstanie na Syberii 1866r.<\/p>\n\n\n\n

Za ciekaw\u0105 prelekcj\u0119 dzi\u0119kujemy i oczekujemy nast\u0119pnych.<\/p>\n\n\n\n

Opisane wra\u017cenia podaje Halinka G\u0142\u00f3wkowska<\/p>\n\n\n\n

Zdj\u0119cia: Weroniki Czerw<\/p>\n\n\n\n