{"id":3785,"date":"2020-01-26T17:42:30","date_gmt":"2020-01-26T16:42:30","guid":{"rendered":"https:\/\/www.sutw-kielce.pl\/?p=3785"},"modified":"2020-01-26T17:42:30","modified_gmt":"2020-01-26T16:42:30","slug":"narzeczone-i-zony-polakow-zeslanych-na-syberie-po-powstaniach-i-w-czasie-zaborow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sutw-kielce.pl\/?p=3785","title":{"rendered":"Narzeczone i \u017cony Polak\u00f3w zes\u0142anych na Syberi\u0119, po powstaniach i w czasie zabor\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n

Wyk\u0142ad prof. Wies\u0142awa Cabana pt. \u201eNarzeczone i \u017cony Polak\u00f3w zes\u0142anych na\u00a0 Syberi\u0119, po powstaniach i w czasie zabor\u00f3w.\u201d wyg\u0142oszony w Klubie nad Silnic\u0105 dnia 26 01 2020r.<\/h3>\n\n\n\n

Z nauki w\nszkole  znamy nazwiska Polek Emilii\nPlater i  Pustow\u00f3jt\u00f3wny z racji ich udzia\u0142u\nw zbrojnej walce z zaborc\u0105. <\/p>\n\n\n\n

Co\nnajbardziej jest kojarzone z postaw\u0105 patrioty. \nW obecnej dobie nale\u017cy definicj\u0119 patriotyzmu \u201e szacunku, umi\u0142owania i\noddania si\u0119 w\u0142asnej ojczy\u017anie oraz ch\u0119ci ponoszenia za ni\u0105 ofiar i gotowo\u015bci do\njej obrony\u201d zredefiniowa\u0107 na \u201e patriotyzm konstytucyjny zwi\u0105zany wg.\nwsp\u00f3\u0142czesnej teorii polityki jako, poj\u0119cie zwi\u0105zane z liberalno demokratyczn\u0105\nkonstytucj\u0105 .\u201d \/forma odr\u00f3\u017cnia si\u0119 od tradycyjnego  patriotyzmu zwi\u0105zanego z narodem czy wsp\u00f3lnota\nkulturow\u0105, wobec kosmopolityzmu wi\u0105\u017c\u0105cego jednostk\u0119 z og\u00f3\u0142em ludzko\u015bci \u2013\nprzyja\u017a\u0144 z pa\u0144stwem \u2013 teoria Dolfa Sternberga z 1970r. <\/p>\n\n\n\n

Postawa\nkobiet stoj\u0105cych za patriotyzmem , zdefiniowanym ,jako umi\u0142owanie w\u0142asnej\nojczyzny w czasie powsta\u0144 1830 r i w 1863 r. i przez 40 lat po nich doprowadzi\u0142a\ndo odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci Polski  w\n1918r. <\/p>\n\n\n\n

Polacy\nbuntuj\u0105 si\u0119, bo Matka Polka  wychowuje\nswoje dzieci i rodzin\u0119 w mi\u0142o\u015bci do Ojczyzny jako naczeln\u0105 zasad\u0119 bytu. Idzie ze\nskaza\u0144cami na Sybir, organizuje si\u0119 w pracy na rzecz destrukcji zaborc\u00f3w ma\u0142y sabota\u017c\ni w organizacjach socjalistycznych. <\/p>\n\n\n\n

Pierwsz\u0105\nPolk\u0105 , kt\u00f3ra znalaz\u0142a si\u0119 na Syberii by\u0142a 16 latka Albina Wi\u015bniowska z okolic\nSandomierza, zakochana w konspiratorze Wincentym Mig\u00f3rskim zes\u0142anym do\nOrenburga \/ Kazachstan ob.\/, bior\u0105 \u015blub w Mi\u0144sku i w drodze na zes\u0142anie,\nurodzi\u0142a 2 dzieci ,kt\u00f3re zmar\u0142y. Uzyska\u0142a pozwolenie na transport cia\u0142 dzieci\ndo Polski, m\u0105\u017c sfingowa\u0142 samob\u00f3jstwo i w poje\u017adzie, gdzie umieszczono trumienki\n,Wincenty mia\u0142 schowek ,niestety \u017candarm odkry\u0142 Wincentego. Zosta\u0142 odes\u0142any na\npolicj\u0119 i dalej do gubernatora, a ten zes\u0142a\u0142 ich  dalej na wsch\u00f3d do Nerczyna. Albina\nrodzi  syna, ale oboje zmarli i Wincenty\nzostaje sam. Po latach wraca do Polski. Historia ta zosta\u0142a opisana przez  rosyjskiego pisarza Lwa To\u0142stoja  pt.\u201d Za czto?\u201d Nast\u0119pnie  w  1990\nr. polski re\u017cyser Jerzy Kawalerowicz nakr\u0119ci\u0142 film\u201d  Za co?\u201d o tym smutnym losie zes\u0142a\u0144c\u00f3w\npolskich. Kobiety kt\u00f3re decydowa\u0142y si\u0119 \nna podr\u00f3\u017c z zes\u0142a\u0144cami, pochodzi\u0142y na og\u00f3\u0142, z rodzin ziemia\u0144skich i\ndobrze sytuowanych, bowiem wyprawa by\u0142a kosztowna i uci\u0105\u017cliwa, wymaga\u0142a pomocy\ns\u0142u\u017cby.<\/p>\n\n\n\n

Nast\u0119pn\u0105\nPolk\u0105  by\u0142a Antonilla Roszkowska, kt\u00f3ra\nza m\u0119\u017cem spiskowcem pojecha\u0142a do Irkucka. Przyczyni\u0142a si\u0119 do za\u0142o\u017cenia salonu\ndla zes\u0142a\u0144c\u00f3w i o kulturalny byt tam Ewa Feli\u0144ska matka bp. Feli\u0144skiego\nspiskowa\u0142a na Litwie, zes\u0142ana do Berezowa napisa\u0142a ciekawe i w pogodnym tonie pami\u0119tniki\no pobycie na Syberii. Wysz\u0142a za m\u0105\u017c za Rosjanina i on przyj\u0105\u0142 nazwisko\nBerezowski, dla jej uszanowania.<\/p>\n\n\n\n

W Usoli  miejscowo\u015bci oddalonej od Irkucka 70 km zamieszkiwa\u0142o\n150 os\u00f3b na zes\u0142aniu  w tym J\u00f3zefa\nBudzi\u0144ska z Warszawy, skazana za u\u015bmiercenie szpiega. Obrazy malarza\nSochaczewskiego upami\u0119tni\u0142y jej katorg\u0119 i pogrzeb na zes\u0142aniu. Tak\u017ce w Usoli\nprzebywa\u0142a Helena Kirkor z Wilna oraz Maria Mo\u017cycka- Obuchowska, kt\u00f3ra w marszu\netapowym \/ 2 letnim\/ urodzi\u0142a w koszmarnych warunkach sanitarnych c\u00f3rk\u0119\nFaustynk\u0119.  Janina Pr\u0119dowska pozostawi\u0142a\npami\u0119tnik z pobytu na zes\u0142aniu w Kunguru, jest on dost\u0119pny w bibliotekach\nKielc, bo z tych stron pochodzi\u0142a. Maria Boguszewicz\u00f3wna  pieszo sz\u0142a \npo 20 km . dziennie do Symbirska, tam urodzi\u0142a dziecko  i niestety zmar\u0142a w wieku 26 lat.<\/p>\n\n\n\n

W Polsce na\nPodolu powsta\u0142 Komitet Pomocy Zes\u0142a\u0144com staraniem  Ksawery Grochalskiej i R\u00f3\u017cy Soba\u0144skiej\nhrabianek. Ta ostatnia sfinansowa\u0142a wydany w Pary\u017cu album z teren\u00f3w Kazachstanu\n, mikrofilmy s\u0105 w Polsce i  w A\u0142ma Acie,\na my widzia\u0142y\u015bmy w czasie wyk\u0142adu zdj\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n

 Te kobiety w Polsce, kt\u00f3re zosta\u0142y wymienia\u0142y\nlisty z zes\u0142a\u0144cami i prowadzi\u0142y  domy,\ngospodarstwa lub maj\u0105tki, wychowywa\u0142y dzieci \nopiekowa\u0142y si\u0119 rodzinami. Cz\u0119sto \u017cy\u0142y w wielkiej biedzie i g\u0142odzie.\n\u015awiadectwem tych rodzinnych zwi\u0105zk\u00f3w s\u0105 listy, ale jest ich niewiele. St\u0105d apel\nprofesora o szanowanie tych pami\u0105tek i oddawanie ich do archiw\u00f3w, bo s\u0105 to  jedyne \u017ar\u00f3d\u0142a dla bada\u0144 o \u017cyciu, przez\nhistoryk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Stre\u015bci\u0142a\nten niezwyk\u0142y wyk\u0142ad Halina G\u0142\u00f3wkowska, zdj\u0119cia ze spotkania wykona\u0142 Ryszard\nMisiorek.<\/p>\n\n\n\n