Wrzesień 1939r. w Kielcach

Spotkanie miało na celu pokazanie naszego miasta w pierwszych dniach wojny, a minęło już 82 lata.

 Przygotowała je Danusia Żbikowska, Bogda Matachowska i zaproszony Zbigniew Kowalski (dowódca SHR 4 ppLeg.). Spotkanie zaszczyciła p. Dorota Koczwańska-Kalita – Naczelnik Delegatury IPN w Kielcach.

 Pani Danusia przyniosła kilka tablic związanych z 2 Pułkiem Artylerii Lekkiej Legionów (2 PALL), jego uzbrojenia i opisała kilka epizodów walk września 1939r. w Kielcach, a pan Zbigniew Kowalski oryginały i zrekonstruowane uzbrojenia z 1939r, np. RKM, granatnik będący wsparciem dla artylerii, autentyczny pocisk używany przez pułk.

Na wstępie Bogda Matachowska opisała pierwsze 10 dni września 1939r w Kielcach, mobilizację wojskową ( w Kielcach był garnizon), zachowanie ludności cywilnej, przygotowanie do obrony (zapasy żywności, kopanie okopów, szkolenie sanitarne itp. pierwsze bombardowanie Kielc, np. Bukówka, wodociągi w Białogonie, utworzenie pod dowództwem płk. Idzika 154 pułku piechoty i inne zdarzenia. W czasie nalotów w pierwszych dniach września zniszczono dworzec kolejowy, domy na ul. Mickiewicza, Kościuszki, Paderewskiego i inne.

 Po wkroczeniu Niemców nastąpiły ze strony okupanta  bestialstwa i  morderstwa Polaków, prześladowania.  Harcerze z Szarych Szeregów przygotowywali miejsca dla rannych, (szpital na ul. Aleksandra był przeznaczony dla Niemców, Polacy mieli do dyspozycji Seminarium Duchowne, Szkołę Żeromskiego i inne budynki publiczne. Niemcy przygotowali 4 obozy jenieckie, gdzie  panował brud, choroby, znęcanie się.

Następnie pan Zbigniew Kowalski dokładnie opowiedział o przygotowaniach do wojny przez wojsko i ludność cywilną.

 Według Sztabu Kielce nie miały być bronione, ale bardzo szybkie posuwanie się Niemców zmieniło plany. Kolumny niemieckie posuwały się od Jędrzejowa, były świetnie uzbrojone. W Kielcach były małe oddziały 154 pułku, mające słabe uzbrojenie.

Na ulicy Krakowskiej na wysokości Kadzielni była ciężka bitwa jedna z pierwszych w czasie wojny w okolicach Kielc.

Trzeba  tu wspomnieć o pomocy świadczonej przez ludność cywilną, (np. przez kobietę z mała córką, które nosiły Polakom herbatę. Te kobiety po wojnie jako oficerowie AK zostały odznaczone).  Było dużo rannych, poległych w pierwszych dniach walk o Kielce. 5 września 1939r  o godzinie 19tej Niemcy opanowali miasto i rozpoczęła się ciężka noc okupacji.

Pani Danusia Żbikowska przedstawiła dzieje 2 PALL, który to pułk stoczył ciężkie boje wokół Kielc, brał też udział w ramach Armii Prusy w walkach pod Modlinem i tam poniósł duże straty, dużo żołnierzy zginęło, część dostała się do niewoli.

 O nich i ich bohaterskich bojach pamięta Stowarzyszenie Sympatyków 2 PALL, które to zorganizowała Danusia.

Na Stadionie Leśnym postawiono pomnik obok dawnych koszar, organizowane są uroczystości związane z pułkiem.

Danusia dużo opowiada o tamtych czasach młodzieży, która chętnie bierze udział w tych uroczystościach, recytuje też odpowiednie wiersze, które zmuszają do refleksji, niektóre z wierszy są autorstwa p. Zyty Trych .

Członkowie Grupy Rekonstrukcyjnej  pokazali filmiki z różnymi epizodami wojennymi, zrekonstruowane uzbrojenie, codzienne życie żołnierzy.

Spotkanie było bardzo udane, słuchacze dowiedzieli się dużo o ciekawych epizodach z tego okresu.

 Zebrani wystąpili do IPN o konieczności wydania książki, by zawierała te małe i duże epizody, które występowały właśnie tutaj w Kielcach w 1939r aby wspomagały pamięć o tamtych dniach i bohaterstwie ludności…

Serdecznie dziękuję DANUSI za tak świetne przygotowanie spotkania, za  uświetnienie go śpiewem młodzieży, chóru wojskowego, Pani Naczelnik, Grupie Rekonstrukcyjnej i wszystkim obecnym.

Opisała  Bogda Matachowska

 Zdjęcia wykonała Ewa Rudawska – dziękuję.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *